المنسوب للإمام علي ( ع ) ( مترجم : مولانا شوقى قرن 9 ه - )
پيشگفتار و مقدمه 41
ديوان اشعار منسوب به حضرت امير المؤمنين على ( ع ) ( فارسى )
اهداف اجتماعى و مقايسه طبقات مرفه جامعه با فقرا توجه داشت . از اين زمان شعراى ديگرى نيز به تقليد از كار او پرداختند 43 . در اين عهد شعر و شاعرى در ميان عامه مردم و صاحبان مشاغل گوناگون اجتماع رواج يافت و همين امر سبب شد شيوهء سخنسرايى قدما و الفاظ و عبارات مخصوص آنان به تدريج متروك شده و تركيبات و تعبيرات مخصوص عامه در شعر رواج يابد . در كنار اين ويژگى ، شاعران به استخراج مضامين تازه و ابتكار معانى خاصى كه پيش از آن در شعر فارسى سابقه نداشت پرداختند كه منجر به پديد آمدن مكتب وقوع در شعر فارسى شد و سرانجام افراط در اين روش به ايجاد سبك هندى و رشد و تكامل يافتن آن در عهد صفوى انجاميد . در اين دوران از نفوذ زبان عربى در ادبيات فارسى كاسته شد و شعرا تمايل كمترى به سرودن اشعار عربى نشان مىدادند . در كنار آن ترجمه و شرح متون علمى ، ادبى و عرفانى رواج يافت و بسيارى از كتب معتبر عربى به زبان فارسى ترجمه شد . از جمله جامى بر آثار محيى الدين عربى شرح نوشت 44 و شمس الدين محمد لاهيجى گلشن راز شبسترى را شرح كرد 45 . يكى از متونى كه از ديرباز مورد توجه ادبا و نويسندگان قرار داشت ، اشعار منسوب به حضرت على عليه السلام است . بر اين ديوان شروح مختلف نوشته شده و ترجمههاى متعددى به فارسى از آن در دست است كه يكى از آنها « ترجمه منظوم مولانا شوقى » است كه در سال 875 انجام يافته است . ديوان اشعار منسوب به حضرت على عليه السلام اين ديوان تاكنون بارها به چاپ رسيده و داراى شروح و ترجمههاى بسيار است . نزد علاقهمندان به اين اثر همواره اين پرسش وجود داشته است كه آيا حضرت على عليه السلام شعر مىسرودهاند ؟ پاسخ اكثر صاحبنظران اينست كه منعى در سرودن شعر براى امام معصوم وجود ندارد 46 . حضرت على عليه السلام در سرودن شعر توانمند بودند و بدان تمثل مىفرمودند و شعرا را تكريم و به تعليم شعر تشويق مىكردند . ابن رشيق از ايشان روايت كرده است كه « الشعر ميزان القول » و در بعضى روايات چنين است « الشعر ميزان القوم » كه اين هر دو عبارت نشاندهندهء ارزش شعر نزد آن